Inwentaryzacja budowlana. Czym różni się od projektu domu?
Ze względu na pewne podobieństwa, inwentaryzacja budowlana jest często mylona z projektem domu. Oba dokumenty jednak różnią się między sobą w ogromnym stopniu. Najważniejsza różnica to fakt, że projekt powstaje jeszcze przed wzniesieniem budynku. Inwentaryzacja dotyczy zaś już istniejącego budynku i skupia się na stanie faktycznym w momencie jej opracowania.
Jak powinna być przygotowana inwentaryzacja budowlana?
Nie istnieje jeden, uniwersalny wzór, według którego można opracować inwentaryzację budowlaną. Ostateczny kształt uzależniony jest od powodu, dla którego właściciel budynku zlecił jej przygotowanie. Różne są też dopuszczalne formy tego dokumentu. W zależności od potrzeb inwestora, może on występować w postaci:
- cyfrowej: jako pliki .pdf lub .dwg na płycie lub innym nośniki;
- papierowej: jako skalowalne wydruki.
Jeśli chodzi o zawartość inwentaryzacji budynku, jej kluczowy element to opis techniczny obiektu. Dostarcza on wiedzy na temat lokalizacji, technologii budowy i użytych materiałów oraz wymiarów i pozostałych parametrów. W dokumencie powinny też znaleźć się rzuty i przekroje poszczególnych części budynku wraz ze zdjęciami.
Kiedy należy sporządzić inwentaryzację budowlaną?
Inwentaryzacja architektoniczna zastępuje projekt domu, jeśli ten w wyniku różnych okoliczności zaginął lub uległ uszkodzeniu. Jej posiadanie stanowi niezbędny warunek do przeprowadzenia wielu prac architektoniczno-budowlanych i czynności, z których najważniejsze i najczęstsze to:
- rozbudowa (w tym nadbudowa);
- prace w obrębie instalacji budynku (rozbudowa, remonty lub wykonanie nowych);
- prace konserwatorskie;
- zaawansowane prace dekarskie;
- prace remontowe ingerujące w strukturę obiektu (np. poprzez zmianę rozkładu ścian);
- wycena budynku;
- rozbiórka.
Jakie korzyści niesie ze sobą inwentaryzacja architektoniczna?
Dzięki pozyskiwaniu szczegółowych danych o obiektach i ich otoczeniu można znacząco usprawnić wszelkie prace budowlane. Inwentaryzacja architektoniczna przekłada się przede wszystkim na lepsze planowanie, a przez to przewidywanie efektów inwestycji. Co więcej z pomocą BIM, zmniejsza ryzyko pojawienia się błędów podczas realizacji planów budowlanych, a sam budynek zyskuje na optymalizacji kosztów eksploatacyjnych.
Komu powierzyć przygotowanie inwentaryzacji architektonicznej?
Specjaliści, którym zlecimy sporządzenie inwentaryzacji budynku, muszą posiadać odpowiednie uprawnienia budowlane. Ich kwalifikacje to niejedyny aspekt, na który powinniśmy zwrócić uwagę przy wyborze wykonawcy dokumentu. Niezwykle ważne są też stosowane przez niego technologie. By inwentaryzacja była rzeczywiście w przygotowaniu i wykonaniu prac, musi być szczegółowa i przygotowana zgodnie ze współczesnymi standardami. Dlatego warto wybierać oferty firm korzystających ze sprzętu do skaningu laserowego.
Nowoczesne metody inwentaryzacji budowlanej
Skanowanie laserowe 3D umożliwia błyskawiczne i precyzyjne pomiary całych obiektów. Skaner emituje miliony punktów laserowych, tworząc szczegółową „chmurę punktów” odwzorowującą geometrię budynku z dokładnością do milimetrów. Efektem jest trójwymiarowy model cyfrowy, który stanowi bazę do dalszych analiz i projektów. Skanowanie 3D sprawdza się znakomicie przy inwentaryzacji architektonicznej skomplikowanych konstrukcji, budynków zabytkowych czy instalacji przemysłowych.
Fotogrametria i drony wnoszą nową jakość do dokumentacji elewacji i dachów. Specjalne kamery zamontowane na dronach wykonują setki nakładających się zdjęć, które następnie są przetwarzane w oprogramowaniu fotogrametrycznym. W rezultacie powstaje ortofotomapa elewacji lub dachu o wysokiej rozdzielczości. Ta metoda pozwala na inwentaryzację architektoniczną trudno dostępnych elementów budynków bez konieczności stosowania rusztowań. Połączenie skanowania laserowego wnętrz z fotogrametrią zewnętrza daje kompleksowy obraz obiektu.
Prawne aspekty inwentaryzacji budowlanej
Prawo nakłada obowiązek sporządzenia tego rodzaju dokumentacji w kilku przypadkach. Inwentaryzacja architektoniczna budynku jest niezbędna przy legalizacji samowoli budowlanej. Właściciel obiektu wzniesionego bez pozwolenia musi przeprowadzić tę procedurę, aby uzyskać pozwolenie na użytkowanie. Podobny wymóg dotyczy nieruchomości, których dokumentacja projektowa zaginęła lub uległa zniszczeniu.
Brak prawidłowo wykonanej inwentaryzacji architektonicznej budynku może skutkować poważnymi konsekwencjami prawnymi. Organ nadzoru budowlanego ma prawo nałożyć karę finansową na właściciela, który nie posiada wymaganej dokumentacji. W skrajnych przypadkach może nawet nakazać rozbiórkę obiektu.
Dokumentację musi sporządzić osoba dysponująca odpowiednimi uprawnieniami budowlanymi. Inwentaryzacje architektoniczna budynków stanowią też podstawę do wszelkich prac remontowych i modernizacyjnych. Bez aktualnej dokumentacji niemożliwe jest uzyskanie pozwolenia na przebudowę czy zmianę sposobu użytkowania obiektu. Dlatego warto zadbać o kompletną inwentaryzację, nawet jeśli nie jest ona w danym momencie wymagana przez prawo.
